Όλοι απέναντι σε όλους στην πρώτη σεζόν και τι περιμένω στην 2η

Όπως έγραφα πρόσφατα και στην ανάλυση του Shōgun, αγαπώ την Ιαπωνία και ιδιαίτερα την ιστορία των Σαμουράι, οπότε μια σειρά που επιστρέφει σε εκείνη την περίοδο της ιαπωνικής ιστορίας είχε από την αρχή αρκετούς λόγους για να μου κινήσει το ενδιαφέρον. Αν διαβάσεις το About Lancelot και την προσωπική μου ιστορία, θα δεις πως όταν εργαζόμουν στο Gaming Industry είχα ταξιδέψει στην Ιαπωνία για τις ανάγκες της Tokyo Game Show το 2008, όπου έμεινα σχεδόν δύο εβδομάδες. Από την Ιαπωνία τότε έφερα πίσω πολλές αναμνήσεις, αλλά και ένα αυθεντικό ζευγάρι Daishō, ένα Katana και ένα Wakizashi. Η αγάπη μου για τους Σαμουράι, βέβαια, είχε ξεκινήσει πολλά χρόνια νωρίτερα, αφού το World of Warcraft Guild μου λεγόταν Samurai, κάτι που μπορείς να δεις και στο www.mysamurai.eu για περισσότερες πληροφορίες.

Το Last Samurai Standing με βρήκε λοιπόν από την αρχή θετικά διακείμενο, κυρίως επειδή δεν τοποθετεί την ιστορία του στην Ιαπωνία των Σαμουράι όπως την έχουμε συνηθίσει, αλλά σε μια περίοδο όπου ο κόσμος τους έχει ήδη αρχίσει να καταρρέει. Η σειρά διαδραματίζεται το 1878, δέκα χρόνια μετά την έναρξη της Μεταρρύθμισης Meiji, όταν η Ιαπωνία προσπαθεί με εντυπωσιακή ταχύτητα να αφήσει πίσω της το φεουδαρχικό παρελθόν και να μετατραπεί σε ένα σύγχρονο κράτος. Οι Σαμουράι, που για αιώνες αποτελούσαν μια προνομιούχα πολεμική τάξη, έχουν πλέον χάσει τη θέση τους στην κοινωνία, τα εισοδήματά τους και μεγάλο μέρος της ταυτότητάς τους, ενώ ακόμη και το σπαθί που αποτελούσε το σύμβολο της κοινωνικής τους θέσης έχει αρχίσει να αποτελεί κατάλοιπο μιας εποχής που τελειώνει.

Η ιστορική συγκυρία είναι πραγματική και αρκετά σημαντική για να καταλάβεις τους χαρακτήρες. Το 1876 η κυβέρνηση Meiji εξέδωσε το Haitōrei, το διάταγμα που απαγόρευε στους πρώην Σαμουράι να κυκλοφορούν δημοσίως οπλοφορώντας με ξίφος, με συγκεκριμένες εξαιρέσεις για στρατιωτικούς και αστυνομικούς. Για έναν άνθρωπο που είχε μεγαλώσει έχοντας το Katana ως αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνικής του ταυτότητας, αυτή δεν ήταν απλώς μια αλλαγή νόμου. Ήταν ουσιαστικά η επίσημη ανακοίνωση ότι ο κόσμος στον οποίο ανήκε είχε τελειώσει.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον τοποθετείται η ιστορία του Shujiro Saga, ενός πρώην Σαμουράι που βρίσκεται αντιμέτωπος με μια νέα πραγματικότητα και προσπαθεί να επιβιώσει σε μια κοινωνία όπου πλέον δεν υπάρχει ιδιαίτερη θέση για ανθρώπους σαν αυτόν. Και κάπου εκεί εμφανίζεται το Kodoku, ένα παιχνίδι θανάτου που συγκεντρώνει 292 Σαμουράι στο Kyoto και τους προσφέρει ένα τεράστιο χρηματικό έπαθλο, ύψους 100 δισεκατομμυρίων γιεν.

Η ιδέα είναι απλή και εξαιρετικά βίαιη. Οι συμμετέχοντες ξεκινούν από το Tenryū-ji και πρέπει να φτάσουν μέχρι το Tokyo, περνώντας από συγκεκριμένα σημεία της διαδρομής και συγκεντρώνοντας ξύλινα σημάδια από τους υπόλοιπους παίκτες. Για να πάρεις το σημάδι κάποιου άλλου, φυσικά, πρέπει πρώτα να τον σκοτώσεις. Όσο οι συμμετέχοντες λιγοστεύουν, η διαδρομή γίνεται όλο και πιο δύσκολη και οι άνθρωποι που αρχικά μοιάζουν με πιθανούς συμμάχους μετατρέπονται σταδιακά σε πιθανούς αντιπάλους.

Η σειρά βασίζεται στο μυθιστόρημα Ikusagami του Shogo Imamura, το οποίο κυκλοφόρησε το 2022 και κέρδισε το περίφημο Naoki Prize, ενώ στη συνέχεια μεταφέρθηκε και σε manga. Το Kodoku είναι φυσικά προϊόν μυθοπλασίας και δεν αποτελεί πραγματικό ιστορικό γεγονός, όμως η σειρά χρησιμοποιεί πραγματικές ιστορικές συνθήκες και πρόσωπα ως βάση για να χτίσει τη δική της ιστορία.

Από το Battle Royale μέχρι το Squid Game

Αν παρακολουθείς αρκετές σειρές και ταινίες, είναι αδύνατο να μη σου έρθει στο μυαλό το Squid Game. Υπάρχει το χρηματικό έπαθλο, υπάρχει μια ομάδα ανθρώπων που μπαίνει σε ένα παιχνίδι με συγκεκριμένους κανόνες, υπάρχει η δημιουργία συμμαχιών, η προδοσία και φυσικά η γνώση ότι στο τέλος δεν μπορούν να επιβιώσουν όλοι. Υπάρχει δηλαδή ένα συγκεκριμένο μοτίβο που πλέον αναγνωρίζεις πολύ γρήγορα όταν έχεις δει δύο ή τρεις παραγωγές αυτού του είδους.

Η πραγματική συγγένεια όμως βρίσκεται ακόμη πιο πίσω, στο Battle Royale. Η ιαπωνική ταινία του Kinji Fukasaku από το 2000, βασισμένη στο μυθιστόρημα του Koushun Takami, έβαλε μια ομάδα μαθητών σε ένα απομονωμένο νησί και τους ανάγκασε να σκοτωθούν μεταξύ τους μέχρι να μείνει ένας ζωντανός. Η ιδέα αυτή έγινε στη συνέχεια ολόκληρο υποείδος, με το The Hunger Games, το Alice in Borderland, το As the Gods Will και αρκετές ακόμη παραγωγές να χρησιμοποιούν διαφορετικές εκδοχές της ίδιας βασικής λογικής.

Και η ίδια λογική πέρασε φυσικά και στα video games, όπου το Battle Royale έγινε πλέον ολόκληρο είδος. Η βασική συνταγή είναι λίγο-πολύ η ίδια: μπαίνεις σε μια μεγάλη πίστα μαζί με πολλούς ακόμη παίκτες, ξεκινάς με ελάχιστα ή καθόλου εφόδια, βρίσκεις όπλα και εξοπλισμό, αντιμετωπίζεις τους υπόλοιπους και προσπαθείς να παραμείνεις ο τελευταίος ζωντανός. Το θέμα της αρένας μπορεί να αλλάζει εντελώς, από σύγχρονους στρατιώτες και επιστημονική φαντασία μέχρι φανταστικούς κόσμους, ιππότες ή ακόμη και καρτουνίστικες μάχες, όμως ο πυρήνας παραμένει ίδιος: μπες, επιβίωσε, σκότωσε ή νίκησε τους υπόλοιπους και μείνε τελευταίος.

Από τα πιο γνωστά παραδείγματα είναι φυσικά το Fortnite, το οποίο έκανε το συγκεκριμένο είδος παγκόσμιο φαινόμενο, αλλά και τα PUBG: Battlegrounds, Call of Duty: Warzone και Apex Legends, ενώ ακόμη και μεγάλα multiplayer franchises όπως το Battlefield έχουν χρησιμοποιήσει τη λογική του Battle Royale σε διαφορετικές μορφές. Είναι ουσιαστικά η ίδια ιδέα που βλέπουμε στο Last Samurai Standing, μόνο που αντί για 292 Σαμουράι με Katana έχεις δεκάδες ή εκατοντάδες παίκτες σε μια ψηφιακή αρένα, με διαφορετικά όπλα και διαφορετικούς κανόνες ανάλογα με το παιχνίδι.

Και κάπου εδώ βρίσκεται μια από τις πιο ενδιαφέρουσες συνδέσεις της σειράς με το gaming. Όταν βλέπεις τους χαρακτήρες του Last Samurai Standing να ψάχνουν τον αντίπαλο, να δημιουργούν προσωρινές συμμαχίες, να μαζεύουν τα απαραίτητα αντικείμενα για να συνεχίσουν, να υπολογίζουν ποιον μπορούν να αντιμετωπίσουν και ποιον πρέπει να αποφύγουν, είναι δύσκολο να μη σκεφτείς έναν τεράστιο Battle Royale αγώνα στην Ιαπωνία του 1878, μόνο που εδώ δεν υπάρχει respawn και το «Game Over» είναι οριστικό.

Η διαφορά είναι ότι στο Last Samurai Standing το Battle Royale δεν είναι απλώς ένας μηχανισμός παιχνιδιού. Είναι ολόκληρη η ιστορία και ταυτόχρονα ένας τρόπος να μιλήσει η σειρά για ανθρώπους που προσπαθούν να επιβιώσουν σε έναν κόσμο ο οποίος έχει ήδη αλλάξει και δεν τους χρειάζεται πια.
Και βέβαια, αν θέλουμε να πάμε ακόμη πιο πίσω, η λογική αυτή δεν ξεκίνησε ούτε με το Battle Royale ούτε με τα video games. Οι ρίζες της βρίσκονται χιλιάδες χρόνια πριν, στις μονομαχίες και στα θεάματα της αρχαιότητας, με το Κολοσσαίο της Ρώμης να αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Από το 80 μ.Χ., όταν εγκαινιάστηκε επί αυτοκράτορα Τίτου, μέχρι και τους επόμενους αιώνες, δεκάδες χιλιάδες θεατές συγκεντρώνονταν για να παρακολουθήσουν μονομαχίες μονομάχων, μάχες με άγρια ζώα και δημόσια θεάματα στα οποία η ζωή και ο θάνατος μετατρέπονταν σε ψυχαγωγία.

Φυσικά, δεν μπορούμε να χαρακτηρίσουμε τις μονομαχίες του Κολοσσαίου «Battle Royale» με τη σημερινή έννοια του όρου, αφού οι κανόνες, οι συνθήκες και ο σκοπός ήταν εντελώς διαφορετικοί. Η βασική ιδέα όμως έχει μια εντυπωσιακή συγγένεια: άνθρωποι μπαίνουν σε μια αρένα, ένα πλήθος παρακολουθεί, η μάχη εξελίσσεται μέχρι να επικρατήσει κάποιος και η επιβίωση γίνεται μέρος του θεάματος. Από τους μονομάχους της Ρώμης, λοιπόν, στους μαθητές του Battle Royale, από εκεί στους παίκτες του Fortnite και του Call of Duty: Warzone και τελικά στους Σαμουράι του Last Samurai Standing, έχουν αλλάξει τα όπλα, οι κανόνες, η τεχνολογία και το σκηνικό, όμως η βασική ανθρώπινη ιδέα παραμένει ανατριχιαστικά γνώριμη: βάλε ανθρώπους σε μια αρένα, δώσε τους έναν λόγο να πολεμήσουν και άφησε το κοινό να περιμένει ποιος θα μείνει όρθιος στο τέλος.

Το Last Samurai Standing παίρνει λοιπόν έναν γνώριμο μηχανισμό και τον τοποθετεί σε ένα πολύ διαφορετικό περιβάλλον. Δεν έχουμε ένα κλειστό νησί ή μια τεχνητή αρένα, αλλά ολόκληρη τη διαδρομή από το Kyoto μέχρι το Tokyo, με την ίδια την Ιαπωνία της περιόδου Meiji να γίνεται το πεδίο μάχης. Και αυτό είναι ένα από τα στοιχεία που κάνουν τη σειρά να ξεχωρίζει, γιατί η ιδέα του battle royale λειτουργεί ταυτόχρονα ως action μηχανισμός και ως τρόπος να δείξει μια κοινωνία που βρίσκεται και η ίδια σε μετάβαση.

Η Ιαπωνία που αφήνει πίσω της τους Σαμουράι

Το ιστορικό πλαίσιο είναι ίσως πιο ενδιαφέρον από όσο φαίνεται αρχικά. Η σειρά βρίσκεται σε μια Ιαπωνία που προσπαθεί να εκσυγχρονιστεί με τρομερή ταχύτητα μετά την πτώση του Tokugawa Shogunate. Ο Boshin War έχει τελειώσει, η εξουσία έχει περάσει στον αυτοκράτορα και η νέα κυβέρνηση Meiji προσπαθεί να δημιουργήσει ένα κεντρικό κράτος, έναν σύγχρονο στρατό και ένα νέο κοινωνικό μοντέλο.

Οι Σαμουράι, όμως, δεν εξαφανίστηκαν από τη μια μέρα στην άλλη. Πολλοί από αυτούς βρέθηκαν χωρίς εισόδημα, χωρίς κοινωνικό ρόλο και χωρίς ξεκάθαρο μέλλον. Η δυσαρέσκεια αυτή οδήγησε μάλιστα σε πραγματικές εξεγέρσεις, με πιο γνωστή τη Satsuma Rebellion του 1877 υπό τον Saigō Takamori. Η εξέγερση καταπνίγηκε από τον αυτοκρατορικό στρατό και αποτέλεσε μία από τις τελευταίες μεγάλες ένοπλες συγκρούσεις της παλιάς τάξης των Σαμουράι.

Έναν χρόνο αργότερα, το 1878, όπου ακριβώς τοποθετείται η σειρά, η Ιαπωνία βρίσκεται ακόμη σε αυτή την περίοδο αναταραχής. Και εδώ το Last Samurai Standing κάνει κάτι έξυπνο: χρησιμοποιεί τη φανταστική ιστορία του Kodoku για να μιλήσει για ανθρώπους που στην πραγματική ιστορία υπήρχαν πράγματι και έβλεπαν τον κόσμο τους να εξαφανίζεται μπροστά στα μάτια τους.

⚠️ SPOILERS — Τι γίνεται στο τέλος της 1ης σεζόν

Η πρώτη σεζόν δεν καταλήγει σε έναν τελικό νικητή και αυτό είναι σημαντικό, γιατί το Kodoku παραμένει ανοιχτό. Ο Shujiro Saga καταφέρνει να επιβιώσει από τις διαδοχικές μάχες και τελικά αντιμετωπίζει τον Bukotsu, έναν από τους πιο επικίνδυνους αντιπάλους του. Η σύγκρουσή τους οδηγεί στον θάνατο του Bukotsu και αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αναμετρήσεις της σεζόν, όμως ο Shujiro δεν έχει φτάσει ακόμη στο τέλος της διαδρομής.

Παράλληλα, η σειρά αρχίζει να αποκαλύπτει πως πίσω από το Kodoku υπάρχει ένα πολύ μεγαλύτερο σχέδιο. Ο Toshiyoshi Kawaji δεν οργανώνει απλώς ένα παιχνίδι θανάτου για να διασκεδάσουν κάποιοι πλούσιοι θεατές. Το Kodoku συνδέεται με την πολιτική κατάσταση της νέας Ιαπωνίας και με την προσπάθεια ελέγχου της παλιάς τάξης των Σαμουράι.

Ακόμη πιο ενδιαφέρον είναι ότι η σειρά χρησιμοποιεί πραγματικά ιστορικά γεγονότα. Ο Kawaji είναι υπαρκτό ιστορικό πρόσωπο και συνδέεται στη σειρά με τη δολοφονία του Toshimichi Ōkubo, ο οποίος πράγματι δολοφονήθηκε το 1878 από πρώην Σαμουράι. Η πραγματική ιστορία και η μυθοπλασία αρχίζουν έτσι να μπλέκονται όλο και περισσότερο, αφήνοντας να εννοηθεί πως το Kodoku αποτελεί μέρος μιας πολύ μεγαλύτερης πολιτικής σύγκρουσης.

Και φυσικά, το σημαντικότερο: δεν υπάρχει νικητής. Οι επιζώντες συνεχίζουν, το παιχνίδι δεν έχει ολοκληρωθεί και οι σχέσεις μεταξύ των χαρακτήρων έχουν πλέον φτάσει σε σημείο όπου οι συμμαχίες που δημιουργήθηκαν για λόγους επιβίωσης μπορεί πολύ εύκολα να μετατραπούν σε συγκρούσεις. Η πρώτη σεζόν τελειώνει περισσότερο σαν το πρώτο μεγάλο κεφάλαιο μιας ιστορίας παρά σαν ολοκληρωμένη ιστορία από μόνη της.

Η σειρά πήγε καλά;

Από πλευράς Netflix, τα στοιχεία δείχνουν πως το Last Samurai Standing βρήκε αρκετά μεγάλο κοινό. Την πρώτη εβδομάδα συγκέντρωσε περίπου 6,2 εκατομμύρια views, ενώ τη δεύτερη εβδομάδα ανέβηκε στην κορυφή του παγκόσμιου Top 10 του Netflix για μη αγγλόφωνες σειρές, φτάνοντας τα 7,2 εκατομμύρια views και περίπου 37,2 εκατομμύρια ώρες θέασης.

Η σειρά βρέθηκε επίσης στο Top 10 σε 88 χώρες, ενώ στην Ιαπωνία παρέμεινε στην πρώτη θέση για τέσσερις συνεχόμενες εβδομάδες. Με άλλα λόγια, δεν μιλάμε για μια παραγωγή που απλώς έκανε έναν μικρό κύκλο γύρω από το ιαπωνικό κοινό. Το Netflix κατάφερε να τη βγάλει προς τα έξω και να βρει κοινό διεθνώς, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό για μια παραγωγή με τόσο συγκεκριμένο ιστορικό και πολιτισμικό πλαίσιο.

Και οι κριτικές κινήθηκαν σε αρκετά θετική κατεύθυνση. Στο Metacritic η σειρά βρίσκεται στο 78/100 από τους διαθέσιμους επαγγελματίες κριτικούς, ενώ στο Rotten Tomatoes έχει 100% Tomatometer από τις καταγεγραμμένες κριτικές και 86% Popcornmeter από το κοινό. Οι αριθμοί φυσικά δεν λένε από μόνοι τους αν μια σειρά αξίζει ή όχι, δείχνουν όμως ότι το Last Samurai Standing κατάφερε να βρει αποδοχή τόσο από τους κριτικούς όσο και από τους θεατές.

Τι ξέρουμε για τη 2η σεζόν;

Εδώ υπάρχει πλέον επιβεβαίωση: το Netflix έχει ανανεώσει επίσημα το Last Samurai Standing για 2η σεζόν. Η ανανέωση ανακοινώθηκε τον Δεκέμβριο του 2025, με τον σκηνοθέτη και δημιουργό Michihito Fujii και τον Junichi Okada να επιστρέφουν για τη συνέχεια.

Αυτό που δεν έχουμε ακόμη είναι επίσημη ημερομηνία κυκλοφορίας. Το Netflix δεν έχει ανακοινώσει συγκεκριμένο release date και οι αναφορές που τοποθετούν τη 2η σεζόν μέσα στο 2027 παραμένουν εκτιμήσεις και όχι επίσημη πληροφορία.

Από πλευράς ιστορίας, πάντως, υπάρχει άφθονο υλικό για να συνεχιστεί. Το Kodoku παραμένει σε εξέλιξη, ο πραγματικός σκοπός πίσω από το παιχνίδι έχει αρχίσει να αποκαλύπτεται και οι χαρακτήρες έχουν φτάσει σε ένα σημείο όπου η επιβίωση δεν εξαρτάται πλέον μόνο από το ποιος είναι ο καλύτερος πολεμιστής. Οι συμμαχίες, οι προδοσίες και η πολιτική διάσταση της ιστορίας αναμένεται να παίξουν ακόμη μεγαλύτερο ρόλο.

Η δική μου άποψη

Σίγουρα όταν μπλέκεις Katana και σειρά που βασίζεται σε Σαμουράι, θα έχεις αίμα και κομμένα μέλη στην οθόνη, οπότε το Last Samurai Standing δεν χάνει χρόνο για να μας εξηγήσει τι πρόκειται να ακολουθήσει. Είναι μια σειρά που βασίζεται σε μια πολύ απλή και πολύ βίαιη συνταγή: ξεκινάμε, σκοτωθείτε, πάρτε τα σημάδια και προσπαθήστε να είστε εσείς εκείνοι που θα φτάσουν μέχρι τον τερματισμό. Ο σώζων εαυτόν σωθήτω, με τη διαφορά ότι εδώ για να σωθείς πρέπει κυριολεκτικά να τελειώσεις κάποιον άλλον.

Οι ερμηνείες είναι καλές, οι χαρακτήρες έχουν ενδιαφέρον και οι μάχες αποτελούν αναμφισβήτητα ένα από τα μεγαλύτερα ατού της παραγωγής. Η συμμετοχή του Junichi Okada, ο οποίος εκτός από πρωταγωνιστής ήταν και παραγωγός και είχε ενεργό ρόλο στη χορογραφία των action sequences, φαίνεται ξεκάθαρα στο αποτέλεσμα, καθώς οι αναμετρήσεις έχουν διαφορετική λογική και δεν καταλήγουν όλες σε ένα επαναλαμβανόμενο «δύο τύποι με Katana χτυπιούνται μέχρι να πέσει ο ένας».

Από την άλλη, όσο περισσότερο έχεις παρακολουθήσει παραγωγές όπως το Battle Royale, το Squid Game, το Alice in Borderland ή το The Hunger Games, τόσο πιο εύκολα αναγνωρίζεις το μοτίβο. Ξέρεις ότι θα υπάρξουν συμμαχίες, ξέρεις ότι κάποιος θα προδώσει κάποιον, ξέρεις ότι ένας χαρακτήρας που μοιάζει δευτερεύων μπορεί ξαφνικά να αποδειχθεί σημαντικός και ξέρεις πως οι άνθρωποι που σήμερα πολεμούν μαζί αύριο μπορεί να βρίσκονται αντιμέτωποι με το Katana στο χέρι. Το Last Samurai Standing δεν ανακαλύπτει ξανά τον τροχό, όμως καταφέρνει να βάλει πάνω του αρκετό ιαπωνικό ιστορικό βάρος και αρκετές καλές αναμετρήσεις ώστε να λειτουργήσει.

Συνολικά, απόλαυσα την πρώτη σεζόν και κυρίως χάρηκα που η σειρά δεν προσπάθησε να κλείσει τεχνητά την ιστορία της μόνο και μόνο για να μας δώσει έναν νικητή. Θέλω να δω τι θα γίνει με τον Shujiro, τι πραγματικά κρύβεται πίσω από το Kodoku και μέχρι πού θα φτάσει η ιστορία όταν οι άνθρωποι που μέχρι τώρα χρειάζονταν ο ένας τον άλλον αρχίσουν να μειώνονται ακόμη περισσότερο.

Γιατί μην περιμένεις, φίλε ή φίλη που διαβάζεις αυτή την ανάλυση, πως στο τέλος θα πουν «εντάξει, εσείς που είστε φίλοι από όλα αυτά που περάσαμε μαζί, κερδίστε και φύγετε». Όσο λιγοστεύουν οι παίκτες, τόσο πιο δύσκολο γίνεται αυτό το σενάριο. Και κάπου εκεί βρίσκεται και το ενδιαφέρον της 2ης σεζόν: όταν απομείνουν λίγοι, δεν θα έχεις πλέον να φοβάσαι μόνο τον άγνωστο αντίπαλο που εμφανίζεται μπροστά σου με ένα Katana.

Μπορεί να πρέπει να αντιμετωπίσεις τον άνθρωπο που μέχρι χθες πολεμούσε δίπλα σου.

Και αυτό, για έναν Σαμουράι που προσπαθεί να επιβιώσει σε έναν κόσμο που έχει ήδη αποφασίσει να τον αφήσει πίσω, είναι ίσως η πιο δύσκολη μάχη από όλες.