Η Οδύσσεια του Christopher Nolan — Ένα ταξίδι που τελικά απόλαυσα πολύ

Υπάρχει ένας πολύ συγκεκριμένος λόγος που ήθελα να δω την Οδύσσεια του Christopher Nolan στον κινηματογράφο και όχι απλώς να περιμένω να εμφανιστεί κάποια στιγμή σε streaming πλατφόρμα. Από τη στιγμή που ανακοινώθηκε η ταινία και άρχισαν να εμφανίζονται οι πρώτες εικόνες, είχα στο μυαλό μου ότι αυτή είναι μία από εκείνες τις περιπτώσεις όπου η μεγάλη οθόνη δεν είναι απλώς προτιμητέα, αλλά αποτελεί μέρος της ίδιας της εμπειρίας. Ήθελα λοιπόν να τη δω σε IMAX και, συγκεκριμένα, να καθίσω σε μια θέση όσο γίνεται πιο κεντρικά. Το πρόβλημα ήταν ότι από τον Ιούλιο η ζήτηση στην Αθήνα ήταν τεράστια και οι καλές θέσεις εξαφανίζονταν πολύ γρήγορα, οπότε τελικά χρειάστηκε να περιμένω μέχρι τον Σεπτέμβριο. Χθες το βράδυ, 12 Σεπτεμβρίου, πήγα τελικά στο IMAX των Village Cinemas στο The Mall Athens, στο Μαρούσι, και μπορώ να πω από τώρα ότι, αν και είχα ακούσει πολλά για την ταινία, η εμπειρία της μεγάλης οθόνης ήταν ακριβώς αυτό που περίμενα.

Και υπάρχει λόγος γι' αυτό. Η αίθουσα του The Mall Athens είναι η πρώτη IMAX with Laser στην Ελλάδα και χρησιμοποιεί σύστημα προβολής 4K laser, με πολύ υψηλότερη καθαρότητα, αντίθεση και φωτεινότητα από μια συμβατική ψηφιακή προβολή, ενώ συνοδεύεται από το ειδικό πολυκαναλικό ηχοσύστημα της IMAX. Η οθόνη είναι τεράστια, κυρτή και σχεδιασμένη έτσι ώστε να γεμίζει πολύ περισσότερο το οπτικό σου πεδίο από μια συνηθισμένη κινηματογραφική αίθουσα.

Και εδώ χρειάζεται μία σημαντική διευκρίνιση, γιατί όταν λέμε «IMAX» δεν μιλάμε πάντα για ακριβώς το ίδιο πράγμα. Η Οδύσσεια είναι η πρώτη κινηματογραφική ταινία μεγάλου μήκους που γυρίστηκε εξ ολοκλήρου με IMAX film cameras, δηλαδή στο τεράστιο 15/70 format, και η κορυφαία δυνατή προβολή της είναι σε αίθουσες που μπορούν να προβάλλουν το συγκεκριμένο IMAX 70mm φιλμ. Αυτές οι αίθουσες είναι ελάχιστες στον κόσμο, περίπου 40, και δεν υπάρχει τέτοια αίθουσα στην Ελλάδα.

Αυτό που είδα εγώ στο Μαρούσι ήταν IMAX with Laser, δηλαδή ψηφιακή προβολή 4K laser και όχι προβολή του αυθεντικού 70mm IMAX film. Δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι δεν είναι πραγματικό IMAX· είναι διαφορετικό σύστημα προβολής μέσα στην οικογένεια της IMAX. Απλώς δεν είναι το ίδιο με το να βλέπεις το αυθεντικό 15/70 φιλμ σε μία από τις ελάχιστες αίθουσες του κόσμου που μπορούν να το προβάλουν. Και, ειλικρινά, μετά από αυτό που είδα χθες, δεν έχω κανένα παράπονο. Η εικόνα, το μέγεθος της οθόνης, η φωτεινότητα, η καθαρότητα και κυρίως ο τρόπος με τον οποίο οι τεράστιες εικόνες του Nolan καταλαμβάνουν το οπτικό σου πεδίο κάνουν τεράστια διαφορά σε σχέση με μία συμβατική αίθουσα. Η ίδια η IMAX ανακοίνωσε ότι η ταινία κατέγραψε ρεκόρ εισπράξεων για την εταιρεία και ότι περισσότερο από το 26% του παγκόσμιου box office της προήλθε από IMAX προβολές.

Και αυτό είναι κάτι που θέλω να κρατήσω από την αρχή, γιατί δεν είναι λεπτομέρεια. Η Οδύσσεια είναι ταινία που πρέπει να τη δεις σε όσο καλύτερη κινηματογραφική αίθουσα μπορείς. Δεν λέω ότι αν τη δεις σε απλή αίθουσα θα χάσεις την ταινία, αλλά σίγουρα χάνεις ένα κομμάτι από τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάστηκε να τη βιώσεις.

Και αφού το ξεκαθαρίσαμε αυτό, ας πάμε στην ίδια την ταινία.

Δεν πήγα να δω μάθημα Ιστορίας

Από την αρχή θέλω να ξεκαθαρίσω και κάτι ακόμη, γιατί έχει γίνει αρκετή συζήτηση για τις αλλαγές που έκανε ο Nolan στον Όμηρο. Εμένα προσωπικά δεν με ενοχλούν.

Δεν περιμένω από μία κινηματογραφική ταινία να μου διδάξει Ιστορία ή ελληνική μυθολογία. Ξέρω την ιστορία του Οδυσσέα, ξέρω τι έγραψε ο Όμηρος και ξέρω ότι η Οδύσσεια δεν είναι ένα σενάριο που γράφτηκε για τον Christopher Nolan ώστε εκείνος απλώς να το μεταφέρει στην οθόνη. Είναι ένα έπος χιλιάδων ετών και, προφανώς, κάθε δημιουργός που επιχειρεί να το μεταφέρει σήμερα πρέπει να αποφασίσει τι θα κρατήσει, τι θα αλλάξει και τι θα αφήσει έξω.

Ο ίδιος ο Nolan έχει εξηγήσει ότι ήθελε να αφηγηθεί την ιστορία με έναν φρέσκο και σύγχρονο τρόπο, ώστε να είναι προσβάσιμη στο σημερινό κοινό όπως ήταν για το κοινό της εποχής του Ομήρου. Και αυτή η επιλογή φαίνεται σε ολόκληρη την ταινία.

Οπότε δεν κάθισα στην αίθουσα για να κάνω έλεγχο πιστότητας. Κάθισα για να δω αν ο Nolan μπορεί να πάρει την Οδύσσεια, να την κάνει δική του και να μου δώσει μία κινηματογραφική εμπειρία που θα με κρατήσει σχεδόν τρεις ώρες.

Και, για μένα, το κατάφερε.

Η "ΩΡΑΙΑ" Ελένη και η προηγούμενη κουβέντα

Υπάρχει βέβαια ένα σημείο που θέλω να συνδέσω με το προηγούμενο άρθρο που είχα γράψει, γιατί δεν θα ήταν σωστό να το αγνοήσω. Είχα αναφερθεί τότε στην Ελένη και στο γεγονός ότι η συγκεκριμένη επιλογή του Nolan δεν μου είχε δημιουργήσει την ίδια εικόνα που είχα στο μυαλό μου από προηγούμενες κινηματογραφικές μεταφορές.

Και ειδικά από την Troy του Wolfgang Petersen, όπου την Ελένη υποδυόταν η Diane Kruger.

Δεν θα μπω όμως ξανά στην ίδια παγίδα και δεν θα κάνω την εμφάνιση της ηθοποιού το κεντρικό θέμα της συζήτησης. Για μένα δεν είναι αυτό που κρίνει μία τέτοια ταινία. Μπορεί να έχω στο μυαλό μου μία διαφορετική εικόνα της Ελένης, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι ο Nolan είναι υποχρεωμένος να κινηματογραφήσει τη δική μου εκδοχή.

Πολύ περισσότερο με ενδιέφερε τι θα έκανε με τον ίδιο τον Οδυσσέα.

Η αφήγηση στην αρχή δεν με κέρδισε

Και η αλήθεια είναι ότι στην αρχή φοβήθηκα λίγο.

Ο τρόπος με τον οποίο ξεκινά η ταινία, με τον Οδυσσέα στην Καλυψώ και την αφήγηση να μας μεταφέρει σε γεγονότα που έχουν ήδη συμβεί, δεν ήταν κάτι που μου άρεσε ιδιαίτερα. Προτιμώ να βλέπω τα γεγονότα να συμβαίνουν μπροστά μου και να τα ανακαλύπτω μαζί με τους χαρακτήρες, όχι να μου εξηγεί κάποιος τι έγινε και μετά να το βλέπω σε αναδρομή.

Για λίγο σκέφτηκα ότι ίσως αυτή θα ήταν η λογική ολόκληρης της ταινίας και ότι θα περνούσα μεγάλο μέρος της παρακολουθώντας μία αφήγηση μέσα σε μία αφήγηση.

Τελικά όμως ο Nolan βρήκε τον τρόπο να το κάνει να λειτουργήσει.

Η ταινία αρχίζει να μετακινείται, πηγαίνει στην Τροία, επιστρέφει στον Οδυσσέα, ανοίγει το ταξίδι του, περνάει από τα διάφορα επεισόδια και σταδιακά όλα αυτά αρχίζουν να αποκτούν μεγαλύτερο νόημα. Και κάπου εκεί σταμάτησα να σκέφτομαι τη δομή και άρχισα απλώς να παρακολουθώ.

Αυτό είναι ίσως το μεγαλύτερο κομπλιμέντο που μπορώ να κάνω στην ταινία.

Με πήρε μαζί της.

Ο Nolan κατάφερε να κάνει την Οδύσσεια περιπέτεια

Η Οδύσσεια έχει διάρκεια περίπου 2 ώρες και 53 λεπτά, αλλά προσωπικά δεν ένιωσα αυτή τη διάρκεια να με βαραίνει. Ο Matt Zoller Seitz στο RogerEbert.com μάλιστα σημειώνει ότι η ταινία μοιάζει μικρότερη από τα 172 λεπτά της, επειδή ο Nolan και η μοντέρ Jennifer Lame αντιμετωπίζουν τον χρόνο όχι σαν ευθεία γραμμή αλλά σαν έναν χάρτη όπου οι στιγμές μπορούν να επανέρχονται και να αποκτούν διαφορετική σημασία.

Αυτό ακριβώς ένιωσα κι εγώ.

Η ιστορία έχει συνεχείς αλλαγές, αλλά δεν ένιωσα ότι χάνει τον προσανατολισμό της. Από την Τροία μέχρι την Καλυψώ, από τον Κύκλωπα μέχρι την Κίρκη και από εκεί μέχρι την Ιθάκη, υπάρχει μία αίσθηση ταξιδιού που προσωπικά με κέρδισε.

Και εδώ είναι που καταλαβαίνω απόλυτα όσους την αγάπησαν.

Ο Peter Bradshaw του Guardian της έδωσε 5/5, μιλώντας για μία ταινία με τεράστια φιλοδοξία, τόλμη και οπτικό μεγαλείο, ενώ τόνισε ιδιαίτερα το μέγεθος των εικόνων και των μαχών.

Ο Guy Lodge του Variety ήταν επίσης ιδιαίτερα θετικός, αν και με μία ενδιαφέρουσα επιφύλαξη: θεωρεί ότι η ταινία είναι περισσότερο αισθητηριακή παρά συναισθηματική και ότι υπάρχει μία κάποια απόσταση από τους χαρακτήρες.

Ο Matt Zoller Seitz του RogerEbert.com, αντίθετα, στάθηκε ιδιαίτερα στη δομή και στον τρόπο με τον οποίο η ταινία χρησιμοποιεί τον χρόνο, θεωρώντας ότι οι αλλαγές στη χρονική αφήγηση λειτουργούν υπέρ της.

Και ο David Rooney του Hollywood Reporter ήταν σαφώς πιο επιφυλακτικός. Αναγνώρισε το τεχνικό επίτευγμα και τα τεράστια σκηνικά, αλλά θεώρησε ότι ορισμένα κομμάτια, ιδιαίτερα οι σκηνές του Οδυσσέα με την Καλυψώ, σταματούν τη ροή και ότι η ταινία είναι σε σημεία δομικά αδέξια.

Και κάπου εδώ βρίσκω τον εαυτό μου περισσότερο κοντά στους πρώτους παρά στους δεύτερους.

Κύκλωπας και Κίρκη

Από τις σκηνές που πραγματικά απόλαυσα ήταν αυτή του Κύκλωπα. Και δεν είναι μόνο επειδή το τέρας είναι εντυπωσιακό. Είναι ο τρόπος που έχει κινηματογραφηθεί, ο τρόπος που κινείται μέσα στον χώρο και το πώς ο Nolan χρησιμοποιεί το μέγεθος για να σου δημιουργήσει την αίσθηση ότι αυτοί οι άνθρωποι βρίσκονται πραγματικά αντιμέτωποι με κάτι πολύ μεγαλύτερο από τους ίδιους.

Ο Bill Irwin, ο οποίος υποδύεται τον Κύκλωπα, έχει μεγάλη εμπειρία από σωματικό θέατρο και κίνηση, και αυτό φαίνεται στον τρόπο με τον οποίο αποδίδει το πλάσμα. Ακόμη και κριτικές που δεν αγάπησαν την ταινία αναγνώρισαν τη δουλειά του. Το *Boston Globe*, για παράδειγμα, ξεχώρισε τον Κύκλωπα ως ένα από τα σημεία όπου η ταινία πραγματικά λειτουργεί.

Και μετά υπάρχει η Κίρκη της Samantha Morton, η οποία επίσης μου άρεσε πολύ. Η σκηνή με τις μεταμορφώσεις των ανθρώπων του Οδυσσέα σε γουρούνια είναι ακριβώς το είδος του θεάματος που θέλω να βλέπω σε μία τέτοια ταινία. Δεν χρειάζεται να είναι όλα βαθυστόχαστα. Μερικές φορές θέλω απλώς να δω ένα εξαιρετικό κινηματογραφικό εφέ, να το απολαύσω και να συνεχίσω την ιστορία.

Και αυτό το κομμάτι της ταινίας το έκανε πολύ καλά.

Και οι Λαιστρυγόνες που με είχαν μπερδέψει

Υπήρχε μία εικόνα που είχα δει στο υλικό της ταινίας και δεν μπορούσα να καταλάβω σε ποιο κομμάτι της Οδύσσειας αναφέρεται. Είναι εκείνοι οι τεράστιοι τύποι με τις λευκές ή ασημί πανοπλίες που κυνηγούν τους ανθρώπους του Οδυσσέα.

Τελικά πρόκειται για τους Λαιστρυγόνες.

Και αυτό είναι ένα από τα trivia που μου άρεσαν περισσότερο, γιατί αποδεικνύει ότι, παρά τις αλλαγές του Nolan, αρκετά από τα πιο παράξενα πράγματα που βλέπουμε στην ταινία έχουν πραγματικά βάση στον Όμηρο.

Οι Λαιστρυγόνες εμφανίζονται στο δέκατο βιβλίο της Οδύσσειας και είναι ένας λαός γιγάντων και ανθρωποφάγων. Όταν ο Οδυσσέας και οι σύντροφοί του φτάνουν στη χώρα τους, οι Λαιστρυγόνες επιτίθενται στα πλοία, πετούν τεράστιους βράχους και καταστρέφουν σχεδόν ολόκληρο τον στόλο. Από τα πλοία του Οδυσσέα, τελικά, διαφεύγει μόνο το δικό του.

Άρα αυτή η σκηνή που έβλεπα και αναρωτιόμουν «τι διάολο είναι αυτοί;» δεν ήταν καθόλου άσχετη με το έπος. Ο Nolan απλώς πήρε την ιδέα και της έδωσε μία πολύ διαφορετική κινηματογραφική μορφή.

Και εδώ έρχεται το spoiler

**⚠️ SPOILER ALERT — Από εδώ και κάτω μιλάω ανοιχτά για το τέλος της ταινίας. Αν δεν την έχεις δει, σταμάτα εδώ και μην κάνεις κλικ να το δεις**

Για μένα, το καλύτερο κομμάτι της ταινίας βρίσκεται στο τελευταίο μέρος.

Και εδώ πραγματικά δεν καταλαβαίνω γιατί έχω ακούσει τόσο κόσμο να μου λέει ότι το τέλος ήταν κακό.

Όταν φτάνει επιτέλους η στιγμή της επιστροφής του Οδυσσέα στην Ιθάκη και αρχίζει η αναμέτρησή του με τους μνηστήρες, αισθάνθηκα ότι όλη η προηγούμενη ταινία οδηγούσε ακριβώς εκεί. Έχεις δει τι έχει συμβεί στην Τροία, έχεις δει τι κουβαλάει ο Οδυσσέας, έχεις δει την κατάσταση στην Ιθάκη και έχεις περιμένει την επιστροφή του.

Οπότε όταν παίρνει το τόξο και αρχίζει να τους σκοτώνει, εγώ ήμουν απόλυτα μέσα στη σκηνή.

Και μάλιστα μου άρεσε πάρα πολύ η διάρκεια.

Δεν έχω ξαναδεί αντίστοιχη σκηνή σε τέτοια διάρκεια, όπου ένας ήρωας επιστρέφει μετά από τόσο μεγάλο ταξίδι και η ταινία ουσιαστικά σου λέει «τώρα θα κάτσεις να το δεις».

Δεν βιάζεται.

Ο Οδυσσέας αποκαλύπτεται στους μνηστήρες, παίρνει πίσω τον χώρο του και αρχίζει η εκδίκηση. Και όσο εξελίσσεται η σκηνή, τόσο περισσότερο αισθάνεσαι ότι επιτέλους γύρισε.

Προσωπικά τη βρήκα **τρομερή**.

Και σε επίπεδο εικόνας μου άρεσε ακόμη περισσότερο. Σε IMAX Laser, με αυτή την τεράστια οθόνη, η σκηνή είχε πραγματικά βάρος. Οι κινήσεις, τα βέλη, η βία, οι αντιδράσεις των μνηστήρων, όλα αυτά γέμιζαν την οθόνη με έναν τρόπο που, ειλικρινά, δεν ξέρω αν θα μου έκανε την ίδια εντύπωση σε μία απλή αίθουσα.

Και εδώ συνδέεται και κάτι ακόμη που θεωρώ σημαντικό: η Αθηνά.

Ο τρόπος με τον οποίο η ταινία χρησιμοποιεί το άγαλμά της, η καταστροφή του στην Τροία και στη συνέχεια η παρουσία της μέσα στα όνειρα και στις παραισθήσεις του Οδυσσέα δημιουργούν ένα μοτίβο που περνάει ολόκληρη την ταινία. Η Αθηνά δεν είναι απλώς ένας χαρακτήρας που εμφανίζεται για να του πει «κάνε αυτό». Είναι περισσότερο μία παρουσία που τον ακολουθεί και τον κρίνει.

Και η στιγμή που ο Οδυσσέας κόβει το κεφάλι από το άγαλμά της στην Τροία αποκτά ακόμη μεγαλύτερο βάρος όταν φτάσεις στο τέλος.

Γιατί όλη αυτή η επιστροφή δεν αφορά μόνο το αν ο Οδυσσέας θα φτάσει στην Ιθάκη. Αφορά το **ποιος θα είναι όταν φτάσει εκεί**.

Και αυτό, κατά τη γνώμη μου, είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα πράγματα που έκανε ο Nolan με το αρχικό υλικό.

Δεν θέλησε απλώς να μας δείξει έναν ήρωα που επιστρέφει σπίτι.

Θέλησε να μας δείξει έναν άνθρωπο που επιστρέφει μετά από είκοσι χρόνια πολέμου και περιπλάνησης και πρέπει να αντιμετωπίσει όλα όσα κουβαλάει μαζί του.

Ήξερες ότι η ταινία γυρίστηκε ολόκληρη σε IMAX;

Αυτό είναι ίσως το πιο ψαγμένο trivia της ταινίας και έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία αφού την είδα στο IMAX.

Η Οδύσσεια είναι η πρώτη ταινία μεγάλου μήκους που γυρίστηκε εξ ολοκλήρου με IMAX film cameras. Ο Christopher Nolan και ο διευθυντής φωτογραφίας Hoyte van Hoytema χρησιμοποίησαν περισσότερα από 600 χιλιόμετρα IMAX 70mm φιλμ για την παραγωγή.

Ο Nolan μάλιστα χρειάστηκε να συνεργαστεί με την IMAX για να δημιουργηθεί μία μικρότερη και πιο αθόρυβη κάμερα, επειδή οι κανονικές IMAX 70mm κάμερες είναι τόσο θορυβώδεις ώστε δημιουργούν πρόβλημα στις σκηνές διαλόγου. Για την ταινία αναπτύχθηκε ειδικά μία νέα κάμερα, ώστε να μπορεί να κινηματογραφεί ακόμη και πολύ κοντινές και ήσυχες σκηνές σε IMAX film.

Και υπάρχει ακόμη ένα εντυπωσιακό νούμερο: στην έκδοση IMAX 70mm, τα περίπου 2 ώρες και 53 λεπτά της ταινίας αντιστοιχούν σε περίπου 17,7 χιλιόμετρα φιλμ.

Αυτό εξηγεί λίγο καλύτερα γιατί η παραγωγή ήταν τόσο δύσκολη και γιατί η συγκεκριμένη ταινία αντιμετωπίστηκε από την αρχή ως κινηματογραφικό γεγονός και όχι απλώς ως ακόμη ένα blockbuster.

Ένα ακόμη trivia που μου άρεσε

Ο Nolan δεν ήθελε να αντιμετωπίσει την Οδύσσεια σαν ένα τεράστιο ψηφιακό σκηνικό. Έκανε γυρίσματα σε πραγματικές τοποθεσίες και προσπάθησε να δημιουργήσει όσο περισσότερα πράγματα μπορούσε μπροστά στην κάμερα, επειδή ήθελε οι ηθοποιοί να αισθάνονται πραγματικά το μέγεθος και τη δυσκολία του κόσμου στον οποίο βρίσκονταν.

Αυτό φαίνεται ιδιαίτερα στις σκηνές με τα πλοία, τις μάχες και τα τέρατα. Και είναι πιθανότατα ένας από τους λόγους που, ακόμη και όταν βλέπεις ένα τεράστιο μυθολογικό πλάσμα, δεν έχεις πάντα την αίσθηση ότι κοιτάς απλώς ένα ψηφιακό εφέ.

Και η ταινία έγινε ήδη τεράστια εισπρακτική επιτυχία

Από εμπορικής πλευράς, η *Οδύσσεια* δεν χρειάζεται πλέον ιδιαίτερη υπεράσπιση.

Μέχρι τις αρχές Σεπτεμβρίου είχε ξεπεράσει τα 1,6 δισεκατομμύρια δολάρια παγκοσμίως, ενώ τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία τη φέρνουν περίπου στα 1,68 δισεκατομμύρια**. Από αυτά, περίπου 601 εκατομμύρια προέρχονται από ΗΠΑ και Καναδά και περίπου 1,08 δισεκατομμύρια από τις διεθνείς αγορές.

Έχει γίνει έτσι η μεγαλύτερη εισπρακτική επιτυχία στην ιστορία της Universal Pictures, ενώ είναι πλέον και η εμπορικότερη ταινία της καριέρας του Nolan.

Ακόμη πιο εντυπωσιακό είναι το IMAX αποτέλεσμα. Η ταινία ξεπέρασε τα 289 εκατομμύρια δολάρια μόνο από IMAX προβολές και έγινε η μεγαλύτερη εισπρακτική επιτυχία στην ιστορία της IMAX, ενώ οι IMAX προβολές αντιστοιχούσαν σε περισσότερο από το ένα τέταρτο των συνολικών παγκόσμιων εσόδων της.

Και αυτό είναι πραγματικά εντυπωσιακό αν σκεφτεί κανείς ότι μιλάμε για μία κινηματογραφική μεταφορά ενός αρχαίου έπους και όχι για κάποιο υπερηρωικό franchise.

Οι κριτικοί τελικά τι είπαν;

Η συνολική υποδοχή ήταν εξαιρετικά θετική. Αυτή τη στιγμή το Rotten Tomatoes καταγράφει 94% από τους κριτικούς και 96% από το κοινό, με περισσότερες από 500 κριτικές και πάνω από 25.000 επαληθευμένες αξιολογήσεις κοινού.

Ο Peter Bradshaw του *Guardian* της έδωσε πέντε αστέρια και τη χαρακτήρισε μία ταινία τεράστιας φιλοδοξίας, με εντυπωσιακή κινηματογραφική κλίμακα και έντονη συναισθηματική διάσταση.

Ο Matt Zoller Seitz του RogerEbert.com στάθηκε ιδιαίτερα στη δομή της ταινίας και στον τρόπο που ο Nolan χειρίζεται τον χρόνο, θεωρώντας ότι η ταινία μοιάζει μικρότερη από τη διάρκειά της ακριβώς επειδή η αφήγηση επιστρέφει διαρκώς σε γεγονότα και τους δίνει διαφορετικό βάρος.

Ο Guy Lodge του *Variety* ήταν επίσης θετικός, αλλά παρατήρησε ότι η ταινία λειτουργεί περισσότερο σε αισθητηριακό επίπεδο παρά σε βαθιά συναισθηματικό, με μία ελαφρά απόσταση από τους χαρακτήρες.

Ο David Rooney του *Hollywood Reporter* ήταν πιο αυστηρός, θεωρώντας την άνιση και σε σημεία δομικά αδέξια, ενώ άσκησε κριτική και σε ορισμένους διαλόγους που του φάνηκαν αναχρονιστικοί.

Υπήρξε μάλιστα και πολύ πιο σκληρή αντίδραση από την Emily Wilson, την ακαδημαϊκό και μεταφράστρια της *Οδύσσειας*, της οποίας τη μετάφραση είχε χρησιμοποιήσει ο Nolan ως μία από τις βασικές αναφορές του. Η Wilson υποστήριξε ότι η ταινία στερείται ψυχολογικού και ηθικού βάθους και ότι τελικά επενδύει περισσότερο στο θέαμα παρά στους χαρακτήρες.

Και αυτό έχει ενδιαφέρον, γιατί δείχνει ακριβώς τη διαφορά ανάμεσα στο να αξιολογείς την ταινία ως κινηματογραφική μεταφορά ενός αρχαίου έργου και στο να την αξιολογείς ως κινηματογραφική εμπειρία.

Εγώ είμαι ξεκάθαρα περισσότερο στη δεύτερη πλευρά.

Και τελικά;

Δεν θα πω ότι η *Οδύσσεια* είναι τέλεια. Δεν είναι. Υπάρχουν επιλογές που δεν μου άρεσαν, η αρχική αφήγηση με την Καλυψώ δεν με κέρδισε αμέσως και καταλαβαίνω απόλυτα γιατί κάποιοι θεατές βρήκαν ορισμένα σημεία υπερβολικά μεγάλα ή συναισθηματικά αποστασιοποιημένα.

Αλλά αυτό που μου έδωσε η ταινία ήταν ακριβώς αυτό που περίμενα να πάρω από μία μεγάλη κινηματογραφική παραγωγή.

Ψυχαγωγία.

Είχε τον Κύκλωπα που μου άρεσε πάρα πολύ, είχε την Κίρκη και τα εντυπωσιακά εφέ της, είχε τους Λαιστρυγόνες που τελικά έμαθα ότι όντως προέρχονται από τον Όμηρο, είχε το ταξίδι του Οδυσσέα, είχε ωραίες εναλλαγές, είχε έναν Matt Damon που προσωπικά μου άρεσε πολύ στον ρόλο και, κυρίως, είχε μία ροή που με έκανε να μην αισθανθώ την τεράστια διάρκειά της.

Και μετά είχε εκείνο το τέλος.

Τη στιγμή που ο Οδυσσέας επιστρέφει, αποκαλύπτεται στους μνηστήρες, παίρνει το τόξο και αρχίζει να τους ξεπαστρεύει, εγώ ήμουν ακριβώς εκεί που ήθελε να με έχει η ταινία. Και όταν όλο αυτό συνδέεται με την Τροία, την Αθηνά, τα όνειρα, την ενοχή και τον τρόπο με τον οποίο ο Οδυσσέας επιστρέφει στην Ιθάκη, θεωρώ ότι ο Nolan ολοκληρώνει πολύ καλά το δικό του ταξίδι.

Και υπάρχει κάτι ακόμη που ίσως ακούγεται παράξενο, αλλά για μένα είναι σημαντικό: δεν θέλω να φύγω από μία ταινία έχοντας απλώς αναγνωρίσει ότι ήταν καλοφτιαγμένη. Θέλω να έχω περάσει καλά.

Χθες, στο IMAX Laser του Αμαρουσίου, το κατάφερα.

Είδα την τεράστια οθόνη να γεμίζει με την Τροία, τη θάλασσα, τα τέρατα, τις μάχες και τελικά την Ιθάκη, άκουσα τον ήχο να γεμίζει ολόκληρη την αίθουσα και, για σχεδόν τρεις ώρες, παρακολούθησα έναν άνθρωπο να προσπαθεί να γυρίσει σπίτι του.

Μπορεί να μην είναι η Οδύσσεια που θα διάλεγε ένας κλασικιστής.

Μπορεί να μην είναι η πιο πιστή μεταφορά του Ομήρου.

Μπορεί να μην αρέσει σε όλους.

Εμένα όμως μου άρεσε. Και την ευχαριστήθηκα πραγματικά.

Και, τελικά, μετά από ένα ταξίδι σχεδόν είκοσι ετών για τον Οδυσσέα και μία αναμονή από τον Ιούλιο για εμένα, μάλλον αυτό ήταν το μόνο που ήθελα από αυτή την ταινία.